Chỉ dẫn địa lý (CDĐL) là dấu hiệu dùng để chỉ nguồn gốc địa lý của sản phẩm có nguồn gốc từ một khu vực, địa phương, vùng lãnh thổ hoặc quốc gia cụ thể. Các điều kiện địa lý mang lại danh tiếng, tính chất, chất lượng đặc thù của sản phẩm mang CDĐL gồm: (i) các yếu tố tự nhiên (như khí hậu, thủy văn, địa chất, địa hình, hệ sinh thái và các điều kiện tự nhiên khác); (ii) yếu tố con người (kỹ năng, kỹ xảo của người sản xuất, quy trình sản xuất truyền thống của địa phương…). Khu vực địa lý mang chỉ dẫn địa lý có ranh giới được xác định một cách chính xác bằng từ ngữ và bản đồ.
Nhà nước trực tiếp thực hiện quyền quản lý CDĐL hoặc trao quyền quản lý chỉ dẫn địa lý cho tổ chức đại diện quyền lợi của tất cả các tổ chức, cá nhân trong khu vực địa lý tương ứng được trao quyền sử dụng CDĐL.
Hệ thống pháp luật Việt Nam về CDĐL đã có bước phát triển quan trọng, đặc biệt sau khi Luật Sở hữu trí tuệ được sửa đổi năm 2022 và các văn bản hướng dẫn thi hành được ban hành. Tuy nhiên, thực tiễn áp dụng cho thấy vẫn tồn tại nhiều hạn chế như: khó khăn trong việc chứng minh mối liên hệ địa lý, nhiều CDĐL được cấp nhưng không vận hành hiệu quả, thiếu cơ chế hậu kiểm, xung đột giữa CDĐL và nhãn hiệu, cũng như các thách thức mới trong môi trường thương mại điện tử và hội nhập quốc tế.
Do đó, việc sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về CDĐL là cần thiết nhằm nâng cao chất lượng bảo hộ, đảm bảo khả năng quản lý – khai thác bền vững và phù hợp với các cam kết quốc tế của Việt Nam.
Tính tới nay (05/2/2024) đã có 137 Chỉ dẫn địa lý được bảo hộ. Chỉ dẫn địa lý đầu tiên được bảo hộ ở Việt Nam là Phú Quốc cho các sản phẩm nước mắm (số đăng bạ 6-2001-00001, cấp ngày 01/06/2001 cho Hội sản xuất nước mắm Phú Quốc.
Thông tin chi tiết về Kiến nghị có thể xem tại mục “Goc nhìn chuyên môn & Bình luận” - https://pham.com.vn/tin-tuc-su-kien/kien-nghi-sua-doi-bo-sung-phap-luat-viet-nam-ve-chi-dan-dia-ly.html