Đăng ký nhãn hiệu “Richard Mille” bị hủy bỏ vì gian lận

Trong phán quyết được đưa ra vào ngày 29 tháng 10 năm 2025, Tòa phúc thẩm Paris (Pôle 5 - Chamber 1), sau khi xem xét lại theo kết quả giải quyết kháng cáo lên Tòa án tối cao, đã tuyên bố hoàn toàn hủy bỏ nhãn hiệu Pháp được ông [M] đăng ký năm 2019, bao gồm dấu hiệu giống hệt nhãn hiệu  “Richard Mille”. Phán quyết này minh họa rõ nét cách các tòa án Pháp xử lý các đơn đăng ký mang tính đầu cơ nhắm vào các nhãn hiệu xa xỉ có uy tín cao và khẳng định lại vai trò trung tâm của nguyên tắc fraus omnia corrumpit  (gian lận  hủy hoại tất cả ) trong luật nhãn hiệu. Sự việc như sau :

1. Nhãn hiệu “Richard Mille”

Hãng sản xuất đồng hồ danh tiếng Richard Mille của Thụy Sĩ đã nổi lên như một trong những tên tuổi hàng đầu trong ngành chế tạo đồng hồ Thụy Sĩ đương đại, nổi tiếng với những chiếc đồng hồ công nghệ tiên tiến, vật liệu cao cấp như trong ngành hàng không vũ trụ, thiết kế tiên phong, các dòng sản phẩm cực kỳ giới hạn và các mối quan hệ hợp tác nổi bật với Ferrari, các vận động viên ưu tú và các nhân vật văn hóa. Nhãn  hiệu này có uy tín quốc tế đặc biệt, được Tòa án công nhận đầy đủ.

2.Tranh chấp

Vụ tranh chấp liên quan đến Turlen Holding SA, đại diện cho Doanh nghiệp Richard Mille của Thụy Sĩ, và một cá nhân (ông M) đã đăng ký nhãn hiệu giống hệt cho một loạt hàng hóa và dịch vụ vô cùng rộng lớn, từ máy công cụ đến viễn thông, xe cộ và dịch vụ CNTT, không có lĩnh vực nào liên quan đến chế tạo đồng hồ,  đơn đăng ký nhãn hiệu chữ  “Richard Mille” ông M được nộp vào ngày 2 tháng 11 năm 2019.

Turlen Holding ngay lập tức khởi xướng thủ tục hủy bỏ  trước Cơ quan  Sở hữu Trí tuệ Pháp (INPI) với  lập luận rằng nhãn hiệu đang tranh chấp đã xâm phạm danh tiếng của các nhãn hiệu “Richard Mille”  đã đăng ký trước đó của họ. INPI đã chấp nhận một phần yêu cầu, công nhận danh tiếng của nhãn  hiệu, cụ thể :

Ngày 22 tháng 12 năm 2020, INPI lần đầu tiên tuyên bố hủy bỏ một phần nhãn hiệu RICHARD MILLE, với các lý do sau:

- Gây tổn hại đến uy tín của nhãn hiệu quốc tế RICHARD MILLE số 732812 đã đăng ký trước đó liên quan đến “chế tác đồng hồ cao cấp”, và:

- Có khả năng gây nhầm lẫn giữa nhãn hiệu đang tranh chấp và nhãn hiệu quốc tế RICHARD MILLE số 1338089 đã đăng ký trước đó đối với một số hàng hóa và dịch vụ.

Cần lưu ý rằng theo quy định của Đạo luật PACTE về nhãn hiệu, các thủ tục  hủy bỏ và thu hồi nhãn hiệu có thể được thực hiện trực tiếp tại INPI kể từ ngày 1 tháng 4 năm 2020, và đây là quyết định hủy bỏ nhãn hiệu đầu tiên của INPI.Tuy nhiên INPI từ chối hủy bỏ nhãn hiệu đối với  một số loại hàng hóa và dịch vụ.

Turlen Holding khởi kiện .

3. Xét xử

Tòa phúc thẩm Paris xét xử sơ thẩm lần đầu bác bỏ đơn kiện của Turlen vào năm 2022. Tòa án Tối cao Pháp sau đó đã hủy bỏ phán quyết này vào tháng 1 năm 2024, cho rằng tòa án cấp dưới đã không giải quyết các lập luận chính liên quan đến danh tiếng của nhãn hiệu và đã không xem xét đầy đủ cáo buộc gian lận. Do đó, vụ việc đã được chuyển lại cho một hội đồng xét xử khác, dẫn đến phán quyết ngày 29 tháng 10 năm 2025 hủy bỏ nhãn hiệu của ông M, với các nội dung sau :

(i) Về danh tiếng .

Trước hết, Tòa án xác nhận rằng nhãn  hiệu “Richard Mille” có uy tín đặc biệt cao trên toàn Liên minh Châu Âu đối với đồng hồ và dụng cụ đo thời gian. Bằng chứng, bao gồm: quan hệ đối tác với Ferrari trong giải đua Công thức 1 (hình trên), hợp tác với các đầu bếp và nghệ sĩ đương đại, sự phủ sóng rộng rãi của giới truyền thông, thứ hạng hàng đầu trong ngành và doanh thu 1,5 tỷ EUR vào năm 2023, tất cả đã chứng minh một cách thuyết phục sức mạnh danh tiếng của nhãn hiệu.

Tuy nhiên, Tòa án nhắc lại rằng ngay cả một nhãn hiệu nổi tiếng đặc biệt cũng không thể tự động ngăn cản việc đăng ký một nhãn hiệu giống hệt cho hàng hóa và dịch vụ không liên quan đến hoạt động cốt lõi của nó. Vẫn phải thiết lập được một “mối liên hệ” trong tâm trí công chúng có liên quan. Sau khi xem xét chi tiết, Tòa án kết luận rằng không có mối liên hệ nào như vậy được thiết lập đối với một số ngành hàng nhất định (máy may, thiết bị gia dụng, máy móc nông nghiệp, thang máy, dịch vụ báo chí, kiểm toán năng lượng, thiết kế nội thất, v.v.), mà người tiêu dùng của chúng vẫn còn quá xa lạ với thế giới chế tạo đồng hồ xa xỉ. Do đó, quyết định hủy bỏ một phần đăng ký nhãn hiệu “Richard Mille” của INPI được khẳng định về điểm này.

(ii) Về gian lận.

Tòa án nhắc lại rằng, ngay cả trước khi luật nhãn hiệu của Pháp được cải cách năm 2019, gian lận có thể là lý do để tuyên bố một nhãn hiệu bị hủy bỏ  khi được đăng ký với ý định tước đoạt của bên thứ ba một dấu hiệu cần thiết cho hoạt động của họ, hoặc để giành độc quyền cho các mục đích không liên quan đến chức năng thiết yếu của nhãn hiệu. Án lệ của Tòa án Công lý Châu Âu (CJEU), đặc biệt là vụ Koton và SkyKick[1] (1), hiện củng cố quan điểm này bằng cách thừa nhận rằng việc thiếu ý định sử dụng nhãn hiệu một cách chân thành, kết hợp với chiến lược độc quyền quá rộng, có thể cấu thành hành vi không trung thực (“bad faith”).

Áp dụng các nguyên tắc này, Tòa án xác định nhiều dấu hiệu hội tụ chứng minh rằng hồ sơ đơn nhãn hiệu “Richard Mille” năm 2019 là gian lận, như sau :

• Vào thời điểm nộp đơn, ông M không thể nào phớt lờ danh tiếng toàn cầu của Richard Mille, xét đến mức độ phủ sóng truyền thông đặc biệt và sự hiện diện của thương hiệu này trong các lĩnh vực có liên quan mật thiết đến các hoạt động mà người nộp đơn đã nêu trong đơn. Tòa án đặc biệt nhấn mạnh sự hợp tác năm 2018 giữa Richard Mille và Airbus Corporate cho một phiên bản giới hạn lấy cảm hứng từ thiết kế hàng không, một lĩnh vực mà người nộp đơn tuyên bố đang hoạt động.

• Ông M đã đăng ký nhiều nhãn hiệu giống hệt hoặc gần giống với các nhãn  hiệu nổi tiếng toàn cầu (UNIVERSAL, ADIDAS, YEEZY, GOOGLE CAR), nhưng không nhãn hiệu nào được sử dụng. Tòa án cho rằng mô hình này cho thấy rõ một chiến lược ký sinh rộng hơn,  điển hình của việc chiếm đoạt nhãn hiệu hàng loạt.

• Cuối cùng, ngay sau khi giành được phán quyết có lợi trong các thủ tục tố tụng trước đó, ông M đã tiếp cận Turlen Holding đề xuất một “thỏa thuận hòa giải”, dựa rõ ràng vào phán quyết. Theo Tòa án, hành vi này phản ánh ý định rõ ràng nhằm thu lợi tài chính một cách bất chính.

Tóm lại, những yếu tố này cho thấy một kế hoạch có chủ đích nhằm chiếm đoạt các dấu hiệu có giá trị cao mà không hề có bất kỳ dự án thương mại thực sự nào, và với ý định rõ ràng là khai thác danh tiếng của nhãn hiệu Richard Mille. Theo nguyên tắc fraus omnia corrumpit (tội lỗi phá hủy tất cả ), Tòa án ra lệnh hủy bỏ hoàn toàn nhãn hiệu đang tranh chấp “Richard Mille” của ông M đối với tất cả hàng hóa và dịch vụ, bao gồm cả những hàng hóa và dịch vụ chưa chứng minh được thiệt hại về danh tiếng.

4. Nhận xét

Một phán quyết với những tác động thực tiễn quan trọng.Nó khẳng định lại rằng ngay cả những nhãn hiệu nổi tiếng đặc biệt như “Richard Mille” cũng không được hưởng sự bảo hộ tự động đối với tất cả hàng hóa và dịch vụ: yêu cầu thiết lập “mối liên hệ” với người tiêu dung  vẫn được giữ  nguyên .

Trên hết, nó xác nhận hiệu quả ngày càng tăng của căn cứ gian lận trong việc chống lại các đơn đăng ký mang tính đầu cơ hoặc ăn bám. Khi hành vi không thiện chí tại thời điểm nộp đơn đăng ký được xác định, nhãn hiệu có thể bị vô hiệu hóa hoàn toàn, bất kể đánh giá về sự nhầm lẫn hoặc thiệt hại đến danh tiếng.

Do đó, phán quyết này củng cố các công cụ pháp lý hiện có cho các nhãn  hiệu xa xỉ và chủ sở hữu quyền để bảo vệ tài sản vô hình của họ trước các đơn đăng ký lạm dụng.

Nguồn: 
https://www.ddg.fr/actualite/the-famous-swiss-watchmaker-richard-mille-obtains-the-complete-invalidation-of-a-fraudulent-trademark-filing 
https://germainmaureau.com/en/trademarks/2021/02/first-decision-of-inpi-regarding-partial-cancellation-of-a-trademark-regarded-as-detrimental-to-the-reputation-of-a-well-known-trademark/691b23cd71e124a05c8993cf_cour-d'appel_n°2404961_29_10_2025 (2).pdf